Sprengerpark
- Stedenbouw
- Landschap
Hoe ontwerp je het dorp van de 21e eeuw?
Sprengerpark Loenen laat zien hoe landschap, gemeenschap en wonen opnieuw met elkaar verbonden kunnen worden. Niet door een nieuw woongebied toe te voegen aan de rand van het dorp, maar door woningbouw in te zetten als motor voor ecologisch herstel en een nieuwe vorm van dorpsleven. Zo ontstaat een eigentijdse visie op het dorp van de 21e eeuw.
Sprengerpark bouwt voort op de historische logica van Loenen, waar bodem, water en erven eeuwenlang de ontwikkeling van het dorp bepaalden. Vanuit compacte woonerven ontstaat een eigentijdse dorpsstructuur waarin collectiviteit, natuurinclusiviteit en klimaatadaptatie samenkomen. Zo wordt het landschap niet langer de ruimte tussen de woningen, maar het fundament waarop het dorp van de toekomst wordt gebouwd.
-
Locatie
Loenen -
Programma
Wonen en landschap -
Opdrachtgever
Van Wijnen -
Partners
Marc Koehler Architects, Rho adviseurs voor leefruimte, WE Adviseurs -
Jaar
2026
Van generieke uitbreiding naar landschappelijke dorpsgemeenschap.
In plaats van een uitbreiding met vrijstaande woningen op individuele kavels introduceert Sprengerpark compacte woonerven waarin landschap, water en gemeenschap de dragers van de ontwikkeling zijn. Door wonen te concentreren ontstaat ruimte voor natuurherstel, collectiviteit en een nieuw dorpslandschap.
De woonerven zijn niet als herhaalbaar model ontworpen, maar ontstaan vanuit de eigenschappen van het landschap. De bestaande context vormt de basis voor drie verschillende erfkarakters: het Boerenerf, geworteld in de historische boerderij; het Boserf, ingebed in de bosrand; en het Sprengenerf, waar water en het natte beekdallandschap de ruimtelijke structuur bepalen. Samen vormen deze compacte clusters een nieuwe dorpsstructuur die is georganiseerd rondom de herstelde spreng en het beekdallandschap als verbindende landschappelijke drager.
Compacte erven, maximaal landschap.
De woonerven hebben een vaste maat van circa 80 × 80 meter. Binnen deze maat is ruimte voor een gevarieerde woningmix, een collectieve ontmoetingsplek, parkeervoorzieningen en gedeelde en privé buitenruimte. De vaste erfmaat biedt tegelijkertijd flexibiliteit: afhankelijk van de landschappelijke context, doelgroep of woonprogramma kan de positie en verhouding van bebouwing, openbare ruimte en parkeren per erf verschillen, zonder dat de ruimtelijke samenhang verloren gaat. Door de erven compact te houden, blijft zoveel mogelijk ruimte over voor het landschap, waardoor groen, water en natuur de dragers van het plan vormen.
Landschapsbeheer als ontwerpprincipe.
Door de woonerven compact te organiseren ontstaat een landschap met een robuuste maat. Het gebied is opgebouwd uit verschillende beheerzones die geleidelijk overgaan van intensief gebruikte verblijfsruimten naar extensief beheerde natuur. Deze gelaagde opzet maakt het landschap toekomstbestendig: er is ruimte voor biodiversiteit, waterberging, klimaatadaptatie en natuurlijke ontwikkeling, terwijl beheer en gebruik in balans blijven.
Geworteld op de Veluwe.
De beeldkwaliteit van Sprengerpark ontstaat vanuit de plek. Duurzame materialen uit de regio, zoals hout en biobased grondstoffen, vormen de basis voor een samenhangende architectuur die aansluit bij het karakter van de Veluwe. Daarmee krijgt de ontwikkeling een sterke regionale identiteit én draagt zij bij aan een nieuwe lokale keten van teelt, verwerking en bouwen. Zo wordt de architectuur niet alleen een uitdrukking van het landschap, maar ook van een nieuwe, duurzame maakindustrie die voortbouwt op de geschiedenis van de regio.