Het dorp binnenste buiten
- Strategie
- Landschap
Hoe kan het landschap weer teruggebracht worden tot in het hart van het dorp?
Tessenderlo is altijd goed verbonden geweest met de grotere landschappelijke context waarin het ligt. De naam van het dorp zelf heeft dan ook een landschappelijke oorsprong. Het komt van 'Tessenderloz' wat open plek in het bos betekent. Het landschap rondom Tessenderlo met haar beekdalen, bos en heide en het centrum van het dorp met haar voorzieningen hebben elk op zich veel te bieden, maar zijn momenteel niet optimaal met elkaar verbonden. Wat als we deze twee werelden met elkaar verbinden? Kunnen deze dan van elkaars kwaliteiten profiteren?
In opdracht van gemeente Tessenderlo en Vlaamsbouwmeester heeft VOIDS een visie voor het centrum en een schetsplan voor het marktplein van Tessenderlo gemaakt.
-
Locatie
Tessenderlo -
Programma
Openbare ruimte en dorpsplein -
Opdrachtgever
Vlaamsbouwmeester & Gemeente Tessenderlo -
Partners
Endeavour, OTO Landscape Architects -
Jaar
2022-2023
De vogel als thermometer voor verblijfskwaliteit
Tessenderlo heeft de Gekraagde Roodstaart als 'dorpsvogel' geadopteerd. De Gekraagde Roodstaart vormt een goede indicator voor een gezond en aantrekkelijk dorp. In onze visie staat deze vogel daarom centraal om de verbinding tussen het dorp en het landschap te herstellen. De vogel heeft het naar zijn zin in een groene, diverse en aantrekkelijke omgeving. Ook wij als mensen vinden dat belangrijk: een rijke inrichting waar mens, plant en dier samen kunnen leven. Een fijn netwerk van prettige, biodiverse lanen afgewisseld met parkjes, hofjes en koele stegen, terrastuinen, natuurspeelplekken en wadis. Zo keren we Tessenderlo binnenste buiten. Het landschap wordt het dorp ingetrokken en voelbaar en zichtbaar tot aan de voordeur.
Een kwaliteitsraamwerk brengt helderheid
Het raamwerk wat wij opstelde vormt de stip op de horizon voor de gemeente waarin een aantal belangrijke keuzes zijn vastgelegd (hiërarchie, groen, mobiliteit en verdichting). Stap voor stap kan dan gewerkt worden aan het realiseren van de ambities. Tijdelijke interventies en quick wins worden uitgevoerd om de potentie te tonen en bij te dragen aan het lange termijn perspectief voor het dorp. In het raamwerk hebben we vijf structuren uitgewerkt. De dorpslinten, groen-blauwe ring, hoven en pleintjes, leefstraten en doorgaande routes en het Marktplein. Elk structuur heeft een eigen functie in het raamwerk. Samen zorgen ze voor een robuuste basis voor de toekomst.
Typische plekken maken het dorp
Door optimale benutting van de publieke ruimte ontstaat meer ruimte voor wonen, verblijven, groen, water, ondernemen en openbare ruimte met plek voor mens en dier. VOIDS werkte typische plekken uit om de toekomst van het dorpshart en belangrijke keuzes daarbij inzichtelijk te maken. Waar zetten we meer in op groen? Welke routes versterken we? Wat betekent een knip in de verkeersstructuur? En welke kleine ontwerp ingrediënten, zoals bankjes, ontstenen en vergroenen kunnen we inzetten? Op alle plekken hielden we bij beplantingskeuzes rekening met de Gekraagde Roodstaart en andere doelsoorten van het centrum.
Met verbeelding wordt transitie inzichtelijk
Om gedragsverandering en transitie in Tessenderlo mogelijk te maken en de plannen uiteindelijk te kunnen realiseren vormde verbeelding een sleutel in onze aanpak. Door middel van verbeelding werden de keuzes inzichtelijk gedurende het proces. We maakten onder andere beelden van de cruciale plekken in het centrum waaronder het Marktplein en de Kerkstraat. Hiermee wordt een glimp van een prachtige toekomst voor het eerst zichtbaar.
